تعابیر بسیار بلندى از همه انبیا، از ازل تا خاتم(ص) راجع به حضرت حجت(ع) رسیده و تقریباً جزء اجتماعى ترین موضوعات، بین همه ادیان الهى و ابراهیمى، بشارت موعود و وعده منجى است و همه گفته اند كه كار نیمه تمام و ناتمام انبیا(ع) و ادیان، به دست این مرد بزرگ، كامل خواهد شد. گفته اند كه بزرگ ترین تكلیف تاریخ، كار بزرگ ترین مرد تاریخ است. حتى مكاتبى كه الوهیت زدایى و الهیت زدایى شده اند باز به نوعى و به نحوى به این مسئله اندیشیده اند، و گرچه نام ایشان را نبرده اند، اما همه ظهور ایشان را بشارت داده اند و حتى مكاتب الحادى چون ماركسیسم نتوانسته اند به مسئله آخرالزمان، بى تفاوت بمانند.


بودیزم، مسیحیت و یهودیت نیز كه غالب بشریت را زیر پوشش گرفته اند، در این خصوص، اعلام نظر كرده اند. یهود، هنوز منتظر مسیح(ع) است و مسیحیت، منتظر ظهور مجدد مسیح(ع) است. همه انبیا، همه مذاهب و ادیان و فرق، منتظر گشایشى بزرگ در آینده یا در پایان تاریخ هستند و اشاره خواهم كرد كه حتى امروز مكتبى كه چند دهه براى نفى پایان تاریخ و نفى »غایت« از تاریخ، دست و پا زد و مدعى شد كه تاریخ بشر، منتهاى روشن ندارد و جهت اصولى خاصى بر آن حاكم نیست، یعنى »لیبرالیزم« كه در واقع پنجاه، شصت سال تئورى بافت كه تاریخ غایت نداشته و ندارد؛ آخرین نظریه پردازانشان چون فوكویاما از »پایان تاریخ« سخن مى گویند، منتها »پایان تاریخ« به روایت خودشان كه تثبیت و تبلیغ نظام لیبرال سرمایه دارى است.


در روایات از حضرت مهدى(عج)، به »بهار روزگاران« تعبیر شده است و در سلامهایى كه به محضر حضرت عرض مى شود آورده اند: »السلام على ربیع الانام و نضرة الایام« درود بر بهار بشریت، بهاران تاریخ و طراوت روزگاران.


كسانى كه ایشان را دیده اند؛ توصیفاتى از شمایل ظاهرى ایشان كرده اند پیامبر اكرم(ص) و ائمه(ع) نیز این بزرگوار را توصیف كرده اند و در آثار محققان، چنین منعكس شده است: چهره اش گندمگون، ابروانش هلالى و كشیده، چشمانش سیاه، درشت، جذاب و نافذ، شانه اش پهن، دندانهایش براق، بینى كشیده و زیبا، پیشانى بلند و تابنده، استخوان بندى او صخره سان، گونه هایش كم گوشت و از فرط بیدارى شبها، اندكى متمایل به زردى، بر گونه راستش خالى سیاه، عضلاتش پیچیده و محكم، موى سرش بر لاله گوشها ریخته و نزدیك به شانه ها، اندامش متناسب و زیبا، قیافه اش خوش منظر و رخسارش در هاله اى از شرم بزرگوارانه و شكوهمند پنهان، هیأتش سرشار از حشمت و شكوه رهبرى، نگاهش دگرگون كننده و فریادش همه گیر و دریاسان است.


من در بخش نخست عرایضم، دو نظریه در زمینه تاریخ انسان و دو تفسیر درباره فلسفه حیات و مدنیت را به مقایسه مى گذارم تا ببینیم كدامیك از آنها با »مهدویت« سازگار است و كدام نیست و چرا؟ و در بخش دوم، بعضى روایاتى راجع به ایشان یا منقول از خود ایشان در این خصوص كه ایشان چه جامعه اى را بنا خواهند كرد و چه حكومتى را خواهند ساخت و مناسبات انسانى و البته حقوق بشر در حكومت ایشان چگونه تعریف خواهد شد؛ عرض مى نمایم و البته هر یك از این روایات، خود مى تواند موضوع یك كنفرانس علمى یا پایان نامه باشد.


گفته اند كه »انتظار« سنتز تضاد بین »واقعیت« و »حقیقت« است. »واقعیت« یعنى آنچه هست و »حقیقت« یعنى آنچه نیست ولى باید باشد. گفته اند كه انتظار، سنتزى ناشى از تضاد بین واقعیت و حقیقت است، كوبیدن جاده »آنچه هست« تا »آنچه باید باشد«. پس نكته نخست این است كه دو زاویه دید براى تفسیر تاریخ بشر امروز وجود دارد: نخست، آنچه از آن، تعبیر به اصل »مسیانیزم«1؛ یعنى مسیحى گرایى و موعودگرایى كرده اند و در اینجا، »مسیح« به معنى موعود است و مسیانیزم، دعوت به انتظار است. انتظار براى ظهور موعود و اعتراض به وضع موجود در سطح بشرى كه توأم است با وعده پیروزى قاطع حق و عدل در پایان تاریخ و از آن نیز به اصل »فتوریزم« تعبیر كرده اند. »فتوریزم«2، »آینده نگرى« و نگاه به آینده است؛ ایدئولوژى اى معطوف به فردا كه مى گوید همه خبرها در آینده است؛ جهان هنوز تمام نشده؛ محرومان مأیوس نباشند؛ مبارزان و مجاهدان راه آزادى و عدالت و آگاهى، از مبارزاتشان پشیمان نشوند. آنها كه بارها در نهضت جهانى »اجراى عدالت« شكست خورده اند نگویند كه همه چیز تمام شد. به آینده نگاه كنید. سرتان را بالا بگیرید. شهید دادید؛ صدمات خوردید؛ ضایعاتى دادید؛ در بعضى از جبهه ها عقب نشستید؛ اما سرتان را بالا بگیرید. »فتوریزم« یعنى چشمهایتان را قاطعانه و امیدوارانه به آینده بدوزید و از پس غروب امروز، طلوع فردا را تصور كنید و با تصور آن، مبتهج بشوید. این ایده اى براى اغواى افكار عمومى نیست.


همچنین بر خلاف آنچه بعضى جناحهاى پراگماتیست گفته اند كه امام زمان(ع) اگر هم وجود نداشته باشد اعتقاد به او مفید است، باید گفت: نه، امام زمان(ع) هم حقیقت است و هم اعتقاد به او مفید است. هم حقیقت دارد و هم فایده.


آنها كه مى توانند حقیقت مهدویت را بفهمند و باور كنند و درگیر دگماتیزم تجربه گرایى و جزمیات عالم حس هستند و حاضر نشده اند از پنجره اى كه به دست انبیا(ع) به فراسوى عالم ماده و ماوراى طبیعت، باز شده به بیرون نگاه كنند، ممكن است پدیده امام زمان(ع) را فاقد حقیقت و حداكثر، مفید فایده بدانند. در حالیكه واقعیت امر، این است كه قصه امام زمان(ع) اسطوره نیست و نباید متهم به نگاه اساطیرى مذهبى شود. در قصه امام زمان(ع) »حقیقت« و »فایده« هر دو توأم با یكدیگرند.


پس یك خط در نگاه به آینده انسان و نگاه به تاریخ است كه در غرب، از آن تعبیر به »مسیانیزم و فتوریزم« كردند و آن را با همین كوبیدند، چون تاریخ، زنده است، فعال است و از طرف یك موجود ذى شعور، هدایت مى شود و عاقبت بشر به منجلاب، ختم نخواهد شد و به تاریخ بشر، خوش بین و معتقد است كه از پس همه ستمها و بى عدالتیها و دروغهایى كه به بشر گفته اند و مى گویند، خورشید »حقیقت و عدالت«، طلوع خواهد كرد و خدا، انسان را به ستمگران تاریخ، وا نخواهد گذارد؛ اما متقابلاً خط دومى وجود دارد كه از طرف تفكر لیبرال و سرمایه دارى و هژمونى غرب، امروز در دنیا به آكادمیها و دانشگاهها پمپاژ مى شود و در سطح افكار عمومى دنیا، به زور تبلیغات، القا مى شود و آن نفى ایده »غایت تاریخ« است.
وقتى مى گوییم »غرب«، مردم مغرب زمین، مراد نیستند. مردم مغرب زمین، آنها كه مذهبى و مسیحى اند به »موعود«، معتقدند و على رغم همه بمبارانهایى كه علیه فطرت آنان اعمال شده - ولو یك قشر اقلیت در غرب، در آمریكا و اروپا هستند - ولى هنوز لطافت باطنى خود را حفظ كرده اند. من به یاد مى آورم كه با بعضى دوستان در واشنگتن، براى دیدار از كلیسایى رفتیم كه بسیار معظم و قدیمى بود و تقریباً حالت موزه داشت و شامل هفت كلیساى تودر تو بود. در سالن كلیسا یك دختر دانشجوى آمریكایى را دیدم كه ایستاده بود و نى مى نواخت. صبح یكشنبه بود. جلو رفتم و از او پرسیدم كه تو را چه مى شود؟ گفت: نذر كرده ام كه در انتظار موعود و به عشق او هر صبح یكشنبه، تا زنده ام، بر در كلیسا، نى بزنم. این جامعه اى است كه معنویت، انسانیت و عدالت را در آن، شبانه روز بمباران مى كنند با این وجود، از پس فطرت آن دختر جوان مذهبى دانشجو، در قلب واشنگتن برنمى آیند. پس وقتى از غرب، سخن مى گویم، منظور من، مردم عادى، ناآگاه و ساده مغرب زمین، به خصوص محرومان كه حتى فاسدانشان نیز به نحوى مظلوم و قربانى هستند، نیست. مراد »هژمونى سرمایه دارى لیبرال« و حاكمیت هسته هاى سرمایه دارى یهود است كه امروزه بر آمریكا و از طریق آمریكا بر دنیا حكومت مى كنند، همانها كه در انتخابات اخیر كه مملو از تقلب بود براى انتخاب یكى از این دو نفر، كه هر دو هم حافظ منافع آن هسته سرمایه دارى هستند، خرج مغزشویى افكار عمومى كردند و همه این میلیاردها دلار از پول همین شركتها در واقع، سرمایه گذارى ارباب واقعى غرب و دنیاى امروز است و سیستم برده دارى مدرن را همچنان رهبرى مى كنند و محافظه كارترین هسته قدرت در طول تاریخ بشر، همین هسته تفكر لیبرال است كه آمریكا و غرب را رهبرى مى كند. حال چرا محافظه كار هستند؟ زیرا وضع موجود در دنیا باید به نفع آنان حفظ بشود. این وضع چگونه حفظ شود؟ ابتدا باید بباورانند كه وضع موجود در جهان و اتفاقى كه در دهه هاى اخیر در دنیا افتاده و ایدئولوژى لیبرالیزم در ذیل منافع سرمایه دارى جهانى و صهیونیزم، معادله قدرت و ثروت را تعریف مى كند، عین عقلانیت است و همه هم باید باور كنند و به ما بباورانند كه اتفاقى كه اسم آن را مدرنیته مى گذارند، آخر خط تاریخ است.
مى خواهند بگویند كه هیچ مدینه فاضله اى برتر و پیشروتر از وضع كنونى در جامعه جهانى كه ما آن را رهبرى مى كنیم، نه فقط وجود خارجى ندارد، بلكه حتى وجود ذهنى هم نمى تواند داشته باشد. پوپر در مصاحبه اش با اشپیگل، چند سال پیش از مرگش گفت »امروز مدینه فاضله در كل تاریخ بشر، جامعه ایالات متحده است«. مصاحبه گر از او پرسید در جامعه اى كه هر 8 ثانیه، یك قتل و هر 9 ثانیه، یك تجاوز جنسى صورت مى گیرد و جامعه اى كه بزرگ ترین منبع درآمدش مواد مخدر و سلاحهاى كشتار جمعى هسته اى، شیمیایى و میكروبى است؛ چگونه مدینه فاضله و پایان تاریخ است؟ او پاسخ مى دهد كه اصل ضرورت فكر كردن به »مدینه فاضله« دروغ بزرگى بوده كه به ما گفته اند. هیچ مدینه فاضله اى در انتهاى تاریخ وجود ندارد و نباید به آن فكر كرد و این فكرى انحرافى در ذهن بشر و باورى اساطیرى است، یا فوكویاما، نظریه پرداز سرمایه دارى آمریكا، گفت: اگر تاریخ پایانى هم دارد پایان آن، همین جامعه فعلى ایالات متحده آمریكاست. این تفكر »محافظه كارى« است.
»كنسرواتیزم«3 (محافظه كارى) دفاع از وضع موجود جهانى و دفاع از هرم قدرتى است كه هم اكنون بر دنیا حكومت مى كند و در رأس آن سرمایه دارها هستند و همه ملل دیگر، ملتهاى شرق، جنوب و همه، قاعده این هرم و بردگانى هستند كه رأس هرم قدرت را بر دوش خود باید بكشند. امروزه ثروت در دنیا چگونه تقسیم شده است؟ چند درصد بشریت، چند درصد ثروت و زمین را در دست دارند و این آمار مبین چیست؟ و اگر كسى بگوید این وضع، باز ادامه پیداكند، به چه معنى است؟
در روایت آمده است كه امام زمان(ع) فاصله هاى طبقاتى را در سطح جوامع بشرى بر هم خواهند زد. در روایت داریم كه در زمان مهدى ما، هیچ انسان گرسنه اى در سراسر زمین پیدا نخواهد شد. این آن مهدویتى است كه ما به آن معتقدیم و همه ادیان به آن معتقدند، ولى هیچ كس به اندازه شیعه، راجع به آن جامعه آخرالزمان و انقلاب بزرگ، شفاف سخن نگفته است. و شاید دیگران، آگاهى شفاهى از وضعیت نداشته اند. شیعه حتى نام مقدس آن رهبر انقلاب جهانى را نیز مى داند، روش حكومت او را توصیف كرده است و شاید در هیچ مكتب دیگرى چنین نباشد. شما در اپانیشادها، در وداها، در انجیل، در تورات و در همه منابع شرق و غرب، بشارت آخرالزمان را مى بینید، ولى هیچ جا به اندازه منابع شیعه، شفاف و دقیق راجع به ایشان، حتى قیافه، حرفها، شعارها و نحوه انقلاب و حاكمیتش بحث نشده است. هدف عمده نظام لیبرال سرمایه دارى كه مى گوید ما با »مدینه فاضله« سازى و مسیانیزم، با بنیادگرایى دینى، با رادیكالیزم انقلابى، با فوندامنتالیزم4 (بنیادگرایى) و با ایدئولوژى، مخالفیم. و با هر نوع اصول گرایى، حتى غیر دینى آن مبارزه مى كند، این است كه در افكار عمومى بشر، به خصوص در دانشگاههاى شرقى و اسلامى، در ذهن دانشجو و سپس در ذهن مردم، حالت تردید در وضع موجود و حالت متوقع و منتظره، پیش نیاید كه عجب!! پس مدرنیته سرمایه دارى، آخر خط نیست؟ و باید منتظر بود؟ این پرسش نباید در افكار عمومى و خصوصى بشریت، جوانه بزند!! آنها مى خواهند بگویند كه هیچ چیزى دیگر فراتر از این وضع موجود جهان نیست و آنچه هست، عین علم و عقلانیت و آخر خط و پایان تاریخ است. مى گویند اینجا ایستگاه آخر است و بشریت باید از قطار پایین بیاید. توجه داشته باشید نمى گویند كه همه بشریت در سطح ما زندگى كنند و امكانات مردم آمریكا را در اختیار داشته باشند. كه اگر بگویند، باید دست از ستم جهانى و نابرابریها بردارند. چون اگر معنى »جهانى شدن« این باشد كه توزیع ثروت، قدرت، آگاهى و حرمت و احترام در تمام جهان، یكسان باشد، مورد قبول است، اما »جهانى شدن« كه آنان مى طلبند به معنى »آمریكایى شدن« است؛ جهانى شدن از نوعى كه در رأسش، سرمایه داران حاكم بر آمریكا باشند و بقیه بشریت، قاعده آن هرم باشند.
جهانى شدن »گلوبالیزیشن«5 غربى، توجیه ستم غربى بر جهان است. اینان با »جهانى شدن مهدوى« مخالف اند و به جهانى شدن سرمایه دارى آمریكا فراخوان مى كنند. اگر جهانى شدن، عبارت باشد از جهانى كردن آمریت آمریكا و منافع سرمایه دارى حاكم بر آمریكا، صهیونیزم و انگلیس، این جهانى شدن فقط به نفع آنهاست و همان را ترویج مى كنند، این »جهانى شدن« همه فرهنگها و ایدئولوژیهاى مقاومت را مى بلعد و هضم مى كند، اما اگر بگوییم كه ما جهانى شدن را قبول داریم، اما نه با معیارهاى سرمایه دارى یهود، بلكه با معیارهاى امام مهدى(ع) كه مى گوید در تمام دنیا هیچ انسان گرسنه اى نباید باشد و نباید در گوشه افریقا بچه هاى یازده ساله وزنشان به اندازه بچه هاى ششماهه واشنگتن و نیویورك باشد و نباید استخوان دنده ها و پهلوهایشان پوست آنها را بشكافد و از زیر پوستشان بیرون بزند، آنها این جهانى شدن مهدوى یعنى عدالت جهانى را پس مى زنند و آن را توهم و یوتوپیا مى دانند، چون امام مهدى(ع) امنیت را براى همه - نه فقط براى سرمایه دارهاى غرب - مى خواهد. روایت داریم كه در زمان حكومت جهانى امام مهدى(ع) امنیت بدان حد بر جهان، حاكم مى شود كه یك دختر نوجوان بدون كمترین توهین و تهدیدى به تنهایى از این سوى عالم به آن سوى خواهد رفت. این در روایات ماست. جهانى شدن مهدوى یعنى امنیت براى همه، امنیت براى دخترهاى آفریقا، مكزیك، غنا و افغانستان، نه فقط براى دختران سرمایه داران نیویورك. اما تفكر جهانى شدن از آن نوع كه لیبرال سرمایه دارى مى گوید و مى خواهد، در واقع عین »محافظه كارى« است، لذا این در مقیاس جهانى، با اصول گرایى، با مدینه فاضله سازى، با ایدئولوژى و حاكمیت ارزشها مخالف اند و مى گویند كه ارزشها اصولاً مفاهیم غیر علمى و مقولات غیرعقلانى اند و لذا مسائلى شخصى بلكه جزو وسایل شخصى!!اند و ارزشها، شخصى و نسبى است پس ربطى به حكومت و امر عمومى6 ندارد و سكولاریزم همین است.

خط تبلیغاتى آنان، این است كه سخن گفتن از مهدویت و جهانى شدن و وعده عدالت جهانى، خیالبافى است و ممكن نیست. در بحثهاى دانشگاهى شان همین را عنوان مى كنند تا تز كنسرواتیستى را جهانى كنند و نیز مى گویند این ایده، اساساً ایدئولوژیك، توتالیتر و تمامیت طلب است و یعنى چه كه یك نفر به نام مهدى(ع) مى خواهد بر كل دنیا حكومت واحد برقرار كند؟!

چون در روایت داریم مهدى(ع)، با برهان و شمشیر، از راه انقلاب جهانى به حاكمیت و عدالت جهانى دست خواهد یافت. ایشان با مسیحیان به وسیله انجیل حقیقى و با یهودیان به تورات حقیقى احتجاج و استدلال مى كند و براى هیچ كس، عذر و بهانه اى نمى گذارد و اغلب مردم با منطق و برهان و موعظه و رحمت، متقاعد مى شوند و آنها كه لجاجت مى كنند با شمشیر، اصلاح خواهند شد و بشریت دیگر جز مسلمان نخواهند بود.

پی‌نوشت‌ها: